Ξύπνησαν μνήμες από το 1965, όταν ισχυρός σεισμός ισοπέδωσε την Αλόννησο

Μνήμες από τον φονικό σεισμό του Μαρτίου του 1965 στην Αλόννησο ξύπνησε η διπλή σεισμική δόνηση που τάραξε τη Σκιάθο την Τρίτη. Μέσα σε δύο ώρες το νησί του Παπαδιαμάντη ταρακουνήθηκε ισάριθμες φορές στον ρυθμό του Εγκέλαδου με δονήσεις μεγέθους 4,7 και 4,9 της κλίμακας Ρίχτερ, που προκάλεσαν μεγάλη ανησυχία σε Σκιάθο αλλά και Βόλο.

Ευτυχώς, δεν αναφέρθηκαν ζημιές, ενώ ο σεισμολόγος και πρόεδρος του ΟΑΣΠ Ευθύμιος Λέκκας εμφανίστηκε καθησυχαστικός. Τόνισε ότι στην περιοχή ενεργοποιείται το ρήγμα στο χερσαίο τμήμα του νησιού, το οποίο, όπως είπε, δεν έχει δυνατότητα να δώσει σεισμό μεγαλύτερο των 5 βαθμών της κλίμακας Ρίχτερ.

Όμως, ξύπνησαν μνήμες του παρελθόντος στις Σποράδες. Στις 9 Μαρτίου πριν 61χρόνια στις 21:30 καταγραφόταν σεισμός μεγέθους 6.1 της κλίμακας Ρίχτερ με επίκεντρο την Αλόννησο. Επρόκειτο για έναν σεισμό που είχε γίνει αισθητός σε όλη την Ελλάδα. Πριν την εκδήλωσή του είχαν σημειωθεί δύο σεισμοί μεγέθους 5,4 και 5,9 Ρίχτερ.

Ο ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ κατέγραφε τότε λεπτό προς λεπτό τις στιγμές φρίκης και αγωνίας των κατοίκων της Αλοννήσου αλλά και της Σκοπέλου. Στην Αλόννησο ισοπεδώθηκαν το Παπητήρι και η Βότση, ενώ ο απολογισμός μέτρησε δύο γυναίκες νεκρές. Στη Σκόπελο οι ζημιές ήταν πιο περιορισμένες. Υπήρξαν ζημιές σε πέντε σπίτια, κτίρια υπηρεσιών, στα διδακτήρια και την μονή του Αγ. Προδρόμου την πιο παλιά στο νησί.

Από τις 9 Μαρτίου έως και τις 20 Μαρτίου στην Αλόννησο όπου ήταν το επίκεντρο του ισχυρού σεισμού, οι κάτοικοι πάλευαν να βρουν ξανά την καθημερινότητά τους σε αντίξοες συνθήκες, χωρίς στέγη και με ψύχος δριμύ.

Ο ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ κατέγραφε στις 11 Μαρτίου 1965, δηλαδή δύο μέρες μετά τον ισχυρό σεισμό: «Κατάστασις φρίκης και αγωνίας επικρατεί και χθες στην Αλόννησο μετά τον καταστρεπτικό σεισμό της προχθεσινής νυκτός ο οποίος ισοπέδωσε το πανέμορφο χωριό και τα γραφικά επίνειά του, τους συνοικισμούς Πατητήρι και Βότση. Η πρωτοφανής σε ένταση σεισμική δόνηση σκόρπισε όλεθρον σε ολόκληρη Αλόννησο, κατέστρεψε οικίες και καταστήματα και υπήρξε αιτία να βρουν τραγικό θάνατο δύο γυναίκες».

Ο ανταποκριτής του ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΥ στην Αλόννησο περιέγραφε ακόμη: «Τα ανθρώπινα θύματα της σεισμικής δόνησης είναι η Συνοριώ Φραντζέσκου, ετών 75 και Μάχη Μαλαματένιου, ετών 67. Αλλα τρία άτομα ετραυματίσθηκαν ελαφρώς μεταξύ δε αυτών η Μάχη Ευσταθίου και ο τελωνο- σταθμάρχης κ. Θωμάς Τσίβος. Αι νεκροί δεν είχον ανασυρθή από τα ερείπια μέχρι της μεσημβρίας χθες, διότι οι σεισμόπληκτοι δεν ήτο δυνατόν να πλησιάζουν εις τα καταρρεύσαντα οικήματα και να κινηθούν μεταξύ των εναπομείναντων ετοιμόρροπων, δεδομένου ότι υπήρχεν άμεσος κίνδυνος διά τη ζωή των και αι σεισμικαί δονήσεις συνεχίζοντο».

Την τραγωδία των καταστροφικών σεισμών συμπλήρωνε το δριμύ ψύχος και η ραγδαία βροχή με τους κατοίκους να διανυκτερεύσουν υπό ελεεινές συνθήκες στο ύπαιθρο.

«Εκεί τρέμοντας από το ψύχος και μη δυνάμενοι να συνέλθουν από τον τρόμο διέρχονται δραματικές ώρες αντικρύζοντες με οδύνη τα ερείπια των οικιών τους και αναμένοντας εναγωνίως σκηνές και τρόφιμα.

Πρόβλημα προσωρινής στεγάσεως έχει ανακύψει για ολόκληρον τον πληθυσμόν της Αλοννήσου εκ 1.500 ατόμων. Αλλά και πρόβλημα στεγαστικής αποκαταστάσεως ανακύπτει πάλιν διά το σύνολο των κατοίκων διότι όλα τα οικήματα ή κατέρρευσαν ολοσχερώς ή κατέστησαν ετοιμόρροπα ή βαρέως βεβλαμμένα», επισημαινόταν στο σχετικό δημοσίευμα.

Ισοπεδώθηκαν το Πατητήρι και η Βότση

Για τον απολογισμό της καταστροφής έγραφε ο ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ: «Αι ζημίαι εις οικοδομάς είναι τεράστιαι και όπως θα μας μεταδοθεί εξ Αλοννήσου υπολογίζονται ως εξής αναλυτικώς:

Εις το Πατητήριν, τον παραλιακόν συνοικισμόν το 90% των οικοδομών κατέρρευσαν και τα υπόλοιπα είναι ετοιμόρροπα ή υπέστησαν μεγάλας ρωγμάς.

Μικρότερες ήταν οι ζημιές στην παλαιά χώρα. «Εις την Αλόννησον το επάνω χωριό το 65% των οικοδομών κατέρρευσαν, το 15% κατέστησαν ετοιμόρροπα και τα υπόλοιπα 20% υπέστησαν ρωγμάς».

Στον οικισμό Βότση το 65% των οικιών καταστράφηκαν ολοσχερώς και οι υπόλοιπες κατέστησαν επικίνδυνες και μη χρησιμοποιήσιμες.

Σε δραματική κατάσταση

Μέσα σε όλα τα άλλα καθυστερούσε λόγω θαλασσοταραχής η μεταφορά των εφοδίων για τους σεισμόπληκτους της Αλοννήσου, η οποία με κυβερνητική πράξη έχει κηρυχθεί «περιοχή τοπικής συμφοράς μικρής εκτάσεως».

Τρεις μέρες μετά τον σεισμό δεν είχε ακόμη πραγματοποιηθεί.

Οι κάτοικοι στο Πατητήρι διανυκτερεύουν κάτω από δέντρα όπου έχουν στήσει πρόχειρα αντίσκηνα από κουβέρτες για να προφυλαχτούν από το κρύο, ενώ συνεχίζονται οι σεισμικές δονήσεις.

Ο ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ έγραφε: «Το ατμόπλοιον «Κύκνος» λόγω της επικρατούσαν εις Κύμην θαλασσοταραχής και της πυκνής δεν κατέστη δυνατό να αποπλεύσει για να μεταφέρει τα εφόδια. Εν των μεταξύ οι σεισμόπληκτοι έχουν αρχίσει να υποφέρουν και εκ της ελλείψεως τροφίμων».

Διαπιστώνεται ότι σε Σκόπελο, Γλώσσα και Κλήμα κατέρρευσαν συνολικώς πέντε οικίες.

Στη Σκόπελο επλήγη επίσης η μονή Αγ. Προδρόμου από τις παλαιότερες μονές του νησιού όπου διέμεναν 12 μοναχοί.

Επλήγησαν επίσης οι ναοί Κοιμήσεως της Θεοτόκου και Αγίου Μιχαήλ Συνοδών. Επίσης υπέστησαν ζημιές τα διδακτήρια του 1ου και του 2 δημοτικών σχολείων.

Λόγω των σεισμικών δονήσεων που συνεχίζονταν προκλήθηκε μικροπανικός και πολλοί εκ των κατοίκων διανυκτέρευσαν στην ύπαιθρο παρά το δριμύ ψύχος.

Οι υπουργοί εμπορίου και πρόνοιας εις την πληγείσαν περιοχή

Στις 12 Μαρτίου αποστέλλονται τα εφόδια για τους σεισμόπληκτους. Ο ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ σημείωνε: «Ενώ οι σεισμικές δονήσεις συνεχίζονται άρχισε η εκφόρτωσης των εφοδίων που εστάλησαν από την κυβέρνηση και εκομίσθησαν με το ατμόπλοιο «Κύκνος».

Η εκφόρτωση διήρκεσε επί τρίωρο λόγω θαλασσοταραχής. Το Κύκνος κατά τον πλουν από την Κύμη στην Αλόννησο συνάντησε σφοδρά θαλασσοταραχή.

Παρελήφθησαν 150 σκηνές καθώς και κουβέρτες που χρησιμοποιήθηκαν για την προσωρινή στέγαση γερόντων ασθενών γυναικών και παιδιών. Επήρκεσαν διά το ήμισυ περίπου των κατοίκων».

Σύμφωνα πάντοτε με τα δημοσιεύματα του ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΥ εκείνης της περιόδου, στην Αλόννησο κατέπλευσε αρματαγωγό το οποίο μετέφερε 150 σκηνές και διάφορα τρόφιμα όπως 10.500 κιλά αλεύρι.

Στην Σκόπελον εστάλησαν από την οργάνωση ΚΕΑΡ 150 δέματα, 7.500 κιλά αλεύρου και 2.000 κιλά φασόλια.

Τέλος, ο Ερυθρός Σταυρός Σταυρού αποφασίζει την αποστολή και εγκατάσταση στην Αλόννησο ενός πλήρους σταθμού Α’ βοηθειών σε 8 σκηνές με το ανάλογο προσωπικό.

Σε κάθε πληγείσα οικογένεια αποφασίζεται να χορηγηθεί χρηματική ενίσχυσης 1.500 δραχμών.

Με τη βελτίωση των καιρικών συνθηκών αρχίζουν εργασίες για την επισκευή του δικτύου ηλεκτροφωτισμού.

Στις 13 Μαρτίου δηλώνεται κυβερνητική συμπαράσταση στους σεισμόπληκτους από τους υπουργούς Εμπορίου κ. Γκλαβάνη και Κοινωνικής Πρόνοιας κ. Ζορμπά που μετέβησαν στο νησί.

«Ο υπουργός Κοινωνικής Πρόνοιας διά την σκληρή δοκιμασία συνέστησε ψυχραιμία και καρτερία και διαβεβαίωσε για το αμέριστο ενδιαφέρον της κυβερνήσεως, η οποία θα λάβει εγκαίρως όλα τα μέτρα», τονίζεται σε δημοσίευμα του ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΥ.

Στα νησιά μετέβη ακόμη και η Φρειδερίκη

Βαθιά συγκίνηση προκαλεί στους σεισμόπληκτους αιφνίδια επίσκεψη της βασιλομήτορος Φρειδερίκης στις Σποράδες στις 14 Μαρτίου 1965.

«Η βασιλομήτωρ επιβαίνουσα ελικοπτέρου και συνοδευόμενη από του υπουργού Υγιεινής κ. Κοκκέβη αφίχθη την 3ην μ. μ. Το ελικόπτερο προσεγειώθη εις τον παραλιακόν χώρον, ο οποίος είχε κατακλυσθή από πυκνόν πλήθος καθώς και από κατοίκους άλλων χωριών της νήσου. Η βασιλομήτωρ εφαίνετο βαθύτατα συγκεκινημένη από την εικόνα της καταστροφής και την απόγνωσιν των κατοίκων, εξέφρασε την συμπάθειάν της προς τους σεισμόπληκτους και ενημερώθηκε από του κ. Νομάρχου διά την επικρατούσαν κατάστασην», τονίζεται στο σχετικό δημοσίευμα της ημέρας.

Στις 19 Μαρτίου το οχηματαγωγόν το Βασιλικού ναυτικού «Μερλίν» καταπλέει σε Σκόπελο και Αλόννησο με 140 άνδρες του 726 Τάγματος Μηχανικού και του 523 Τάγματος Πεζικού με τους επικεφαλής τους.

Επί του οχηματαγωγού φορτώθηκαν 15 οχήματα του Στρατού για τη συλλογή των μπαζών ως και για την κατεδάφιση των ετοιμόρροπων οικιών.

Μετά από έντεκα μέρες η επιστροφή σε κανονικούς ρυθμούς

Στις 20 Μαρτίου 1965 όπως έγραψε ο ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ: «Αποκαθίσταται κανονικός ρυθμός εις την Σκόπελος και Αλόννησον».

Σε τηλεγράφημα ο νομάρχης κ. Δεσποτόπουλος το οποίο εστάλη από τη Σκόπελο, σύμφωνα με τον ΤΑΧΥΔΡΟΜΟ τονίζει: «Το αίσθημα της ασφάλειας τονώνεται έτι μάλλον εκ της κρατικής ενισχύσεως και της ενταύθα παρουσίας των αρχών και του Στρατού».

Πηγή: taxydromos.gr