Κύπελλο Δωδεκανήσου: 77 χρόνια ιστορίας, μεγάλων τελικών και ποδοσφαιρικών στιγμών
Από τον πρώτο τελικό του 1948 μέχρι και τη σύγχρονη εποχή, ο θεσμός αποτέλεσε το μεγάλο «ραντεβού» του δωδεκανησιακού ποδοσφαίρου.
Ο Διαγόρας είναι η ομάδα με τις περισσότερες κατακτήσεις στην ιστορία του Κυπέλλου Δωδεκανήσου, έχοντας συνδέσει το όνομά του με τις πρώτες μεγάλες δεκαετίες του θεσμού.
Στις πιο επιτυχημένες ομάδες ανήκουν επίσης:
- Διαγόρας – 13 κατακτήσεις
- Φοίβος Κρεμαστής – 9 κατακτήσεις
- Άρης Αρχαγγέλου – 7 κατακτήσεις
- Γ.Α.Σ. Ιάλυσος – 6 κατακτήσεις
- Δωριέας – 4 κατακτήσεις
- Α.Ε. Κως – 4 κατακτήσεις
- Απόλλων Καλυθιών – 4 κατακτήσεις
Οι συγκεκριμένοι σύλλογοι κυριάρχησαν σε διαφορετικές εποχές και δημιούργησαν τις δικές τους «δυναστείες».
Η εποχή του Διαγόρα
Τις δεκαετίες του ’50 και του ’60 ο Διαγόρας αποτέλεσε την απόλυτη δύναμη του δωδεκανησιακού ποδοσφαίρου. Οι συνεχείς παρουσίες σε τελικούς και οι κατακτήσεις απέναντι σε Δωριέα, Ροδιακό και άλλες μεγάλες ομάδες δημιούργησαν μια χρυσή περίοδο.
Ιδιαίτερα εντυπωσιακός ήταν ο τελικός του 1974, όταν ο Διαγόρας συνέτριψε τον Διγενή Κοσκινού με 6-0, σημειώνοντας μία από τις μεγαλύτερες νίκες στην ιστορία του θεσμού.
Η άνοδος των χωριών
Από τη δεκαετία του ’70 και μετά, το Κύπελλο Δωδεκανήσου έπαψε να αποτελεί υπόθεση μόνο των μεγάλων αστικών ομάδων.
Ομάδες όπως:
- Φοίβος Κρεμαστής
- Άρης Αρχαγγέλου
- Αναγέννηση Έμπωνα
- Διγενής Κοσκινού
- Κλεάνθης Παραδεισίου
- Ακουσίλαος Φανών
- Απόλλων Καλυθιών
άρχισαν να διεκδικούν και να κατακτούν τίτλους, αλλάζοντας τον ποδοσφαιρικό χάρτη της Δωδεκανήσου.
1974: Η μεγαλύτερη νίκη σε τελικό
Διαγόρας – Διγενής Κοσκινού 6-0
Παραμένει μέχρι σήμερα η πιο ευρεία νίκη σε τελικό Κυπέλλου Δωδεκανήσου.
1979: Ο δραματικός τελικός των πέναλτι
Φοίβος Κρεμαστής – Διαγόρας 5-4 πεν.
Ένας τελικός που κρίθηκε στη διαδικασία των πέναλτι και έδωσε στον Φοίβο έναν από τους πιο ιστορικούς τίτλους του.
1993: Ο πιο παραγωγικός τελικός
Α.Ε. Κως – Γ.Α.Σ. Ιάλυσος 4-3 πεν. (3-3 κ.α.)
Ένας από τους πιο θεαματικούς τελικούς όλων των εποχών, με έξι γκολ στην κανονική διάρκεια.
2016: Ο τελικός που κρίθηκε στις λεπτομέρειες
Γ.Σ. Διαγόρας – Γ.Α.Σ. Ιάλυσος 5-6 πεν.
Ένας τελικός υψηλής έντασης, που κρίθηκε στη «ρώσικη ρουλέτα» των πέναλτι.
Το Κύπελλο Δωδεκανήσου δεν ήταν ποτέ αποκλειστικά υπόθεση της Ρόδου.
Ο Ανταγόρας Κω, η Α.Ε. Κως, ο Α.Ο. Δικαίου και η Δόξα Καρδάμαινας έγραψαν τη δική τους ιστορία στον θεσμό.
Η Α.Ε. Κως αποτέλεσε για χρόνια τη σημαντικότερη δύναμη του νησιού σε τελικούς, ενώ ο Ανταγόρας συμμετείχε σε αρκετές ιστορικές αναμετρήσεις ήδη από τη δεκαετία του ’60.
- Πρώτος τελικός: 1948
- Πρώτος κυπελλούχος: Διαγόρας
- Μεγαλύτερη νίκη σε τελικό: Διαγόρας – Διγενής Κοσκινού 6-0 (1974)
- Τελικοί που κρίθηκαν στα πέναλτι: Πάνω από 10
- Τελικοί με συμμετοχή ομάδων της Κω: δεκάδες από το 1961 μέχρι σήμερα
- Μοναδικός τελικός που δεν ολοκληρώθηκε: 2020 λόγω της εποχής του κορωνοϊού
Τα τελευταία χρόνια ο θεσμός συνεχίζει να προσφέρει δυνατές στιγμές.
Η Α.Ε.Ρ.Α., ο Γ.Α.Σ. Ιάλυσος, ο Απόλλων Καλυθιών, ο Άρης Αρχαγγέλου και άλλες ιστορικές ομάδες κράτησαν το ενδιαφέρον ζωντανό, με γεμάτους τελικούς, έντονο ανταγωνισμό και σημαντική παρουσία φιλάθλων.
Το 2025 ο Απόλλων Καλυθιών κατέκτησε το τρόπαιο με εμφατικό 4-0 απέναντι στη Δόξα Καρδάμαινας, δείχνοντας τη δυναμική του στη νέα εποχή του δωδεκανησιακού ποδοσφαίρου.
Το Κύπελλο Δωδεκανήσου δεν είναι απλώς μια διοργάνωση.
Είναι ιστορίες χωριών, ποδοσφαιρικών οικογενειών, παραγόντων, ποδοσφαιριστών και φιλάθλων.
Είναι τα γήπεδα που γέμιζαν για έναν τελικό, τα λεωφορεία που ακολουθούσαν τις ομάδες, οι μονομαχίες Ρόδου και Κω, οι μεγάλες εκπλήξεις και οι στιγμές που πέρασαν από γενιά σε γενιά.
Και όσο περνούν τα χρόνια, το Κύπελλο Δωδεκανήσου συνεχίζει να κρατά ζωντανή τη μνήμη και το πάθος του τοπικού ποδοσφαίρου.
ΟΙ ΤΕΛΙΚΟΙ ΤΟΥ ΚΥΠΕΛΛΟΥ
| Έτος | Τελικός | Σκορ |
|---|---|---|
| 1948 | Διαγόρας – Δωριέας | 2-1 |
| 1950 | Δωριέας – Διαγόρας | 2-0 (α.α.) |
| 1952 | Διαγόρας – Δωριέας | 2-0 |
| 1953 | Διαγόρας – Δωριέας | 1-1, 3-2 |
| 1954 | Διαγόρας – Α.Ο. Νεοχωρίου | 1-1, 3-2 |
| 1957 | Διαγόρας – Δωριέας | 2-1 |
| 1958 | Γ.Α.Σ. Ιάλυσος – Ατρόμητος | 3-2 |
| 1959 | Δωριέας – Ατρόμητος | 1-0 |
| 1960 | Δωριέας – Α.Ε.Π. | 3-1 |
| 1961 | Ροδιακός – Ανταγόρας Κω | 2-0 (α.α.) |
| 1962 | Ροδιακός – Διαγόρας | 3-2 |
| 1963 | Διαγόρας – Ροδιακός | 2-1 |
| 1964 | Ροδιακός – Δωριέας | 4-3 |
| 1965 | Διαγόρας – Δωριέας | 1-0 |
| 1966 | Διαγόρας – Ροδιακός | 3-1 |
| 1967 | Ροδιακός – Δωριέας | 4-2 |
| 1968 | Διαγόρας – Ροδιακός | 3-1 |
| 1969 | Ρόδος – Ανταγόρας Κω | 2-0 (α.α.) |
| 1970 | Διγενής Κοσκινού – Ρόδος | 3-1 |
| 1971 | Φοίβος Κρεμαστής – Διγενής Κοσκινού | 3-1 |
| 1972 | Φοίβος Κρεμαστής – Ανταγόρας Κω | 2-0 (α.α.) |
| 1973 | Διγενής Κοσκινού – Απόλλων Καλυθιών | 2-1 |
| 1974 | Διαγόρας – Διγενής Κοσκινού | 6-0 |
| 1975 | Αναγέννηση Έμπωνα – Α.Ε.Ρ.Α. | 4-2 πεν. (1-1 κ.α.) |
| 1976 | Άρης Αρχαγγέλου – Ανταγόρας Κω | 1-0 |
| 1977 | Ανταγόρας Κω – Αναγέννηση Έμπωνα | 6-4 πεν. (1-1 κ.α.) |
| 1978 | Γ.Α.Σ. Ιάλυσος – Άρης Αρχαγγέλου | 2-1 |
| 1979 | Φοίβος Κρεμαστής – Διαγόρας | 5-4 πεν. (0-0 κ.α.) |
| 2020 | Διακοπή λόγω κορωνοϊού | – |
| 2021 | Άρης Αρχαγγέλου | Με κλήρωση |
| 2022 | Α.Ε.Ρ.Α. – Φοίβος Κρεμαστής | 2-1 |
| 2023 | Γ.Α.Σ. Ιάλυσος – Α.Ε.Ρ.Α. | 4-3 πεν. (2-2) |
| 2024 | Γ.Α.Σ. Ιάλυσος – Α.Ε.Ρ.Α. | 0-1 |
| 2025 | Απόλλων Καλυθιών – Δόξα Καρδάμαινας | 4-0 |
