Σκληρό διπλωματικό «πόκερ» μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν ακόμα και μετά το ναυάγιο των διαπραγματεύσεων

Πρώτος ο Ντόναλντ Τραμπ ήταν αυτός που ανακοίνωσε την επιβολή ναυτικού αποκλεισμού στα Στενά του Ορμούζ και απείλησε ότι όποιος Ιρανός επιτεθεί στις αμερικανικές δυνάμεις «θα σταλεί στην κόλαση».

Την ίδια ώρα, το Πακιστάν εξακολουθεί να καταβάλλει προσπάθειες επαναπροσέγγισης, καθώς βρίσκεται σε επαφή τόσο με τις ΗΠΑ, όσο και με το Ιράν σε μια προσπάθεια να τους φέρει πίσω στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, όπως αποκάλυψε το Channel 12.

Μετά το άδοξο τέλος των μαραθώνιων συνομιλιών του Σαββάτου που έληξαν χωρίς καμία συμφωνία, όλα δείχνουν ότι η βασική διαφωνία είναι η τύχη του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν και το κατά πόσον μπορεί να συνεχίσει τον εμπλουτισμό ουρανίου. Και αυτό γιατί ανεπίσημα οι διαπραγματευτές ανέφεραν ότι εάν επιτευχθεί συμβιβασμός στο πυρηνικό ζήτημα, τότε οι άλλοι τομείς διαμάχης, όπως τα Στενά του Ορμούζ, θα μπορούσαν να ξεπεραστούν.

Όπως εξηγεί το CNNi, με το κλείσιμο των Στενών, ο Τραμπ θα μπορούσε να διακόψει μια βασική πηγή χρηματοδότησης για την κυβέρνηση του Ιράν και τις στρατιωτικές της επιχειρήσεις. Πρόκειται για έναν μοχλό που η κυβέρνηση έχει μέχρι στιγμής αποφύγει να ενεργοποιήσει: ένας αποκλεισμός των στενών — ακόμη και για το ιρανικό πετρέλαιο – θα μπορύσε να εκτοξεύσει τις παγκόσμιες τιμές του πετρελαίου.

Το «πακέτο» όρων που πρότειναν οι ΗΠΑ

Ίσως δεν είναι τυχαίο ότι ακόμα και ο αμερικανός πρόεδρος προέβλεψε ότι το Ιράν θα επανέλθει σύντομα στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, ενώ αξιωματούχος του Λευκού Οίκου αποκάλυψε στο CNNi, τους 6 όρους των ΗΠΑ προς το Ιράν που περιλαμβάνουν:

• Τερματισμό κάθε είδους εμπλουτισμού ουρανίου
• Διάλυση των μεγάλων εγκαταστάσεων πυρηνικού εμπλουτισμού, οι οποίες υπέστησαν σοβαρές ζημιές κατά τη διάρκεια βομβαρδισμού των ΗΠΑ τον περασμένο Ιούνιο
• Ανάκτηση των περισσότερων από 400 κιλών ουρανίου υψηλού εμπλουτισμού που πιστεύεται ότι είναι θαμμένο υπόγεια
• Αποδοχή ενός ευρύτερου «πλαισίου ειρήνης, ασφάλειας και αποκλιμάκωσης» που να περιλαμβάνει περιφερειακούς συμμάχους
• Να τερματίσει τη χρηματοδότηση των τρομοκρατικών οργανώσεων Χαμάς, Χεζμπολάχ και Χούθι,
• Πλήρες άνοιγμα του στενού του Ορμούζ και μηδενική χρέωση διοδίων για τη διέλευση πλοίων.

Είναι πλέον πασιφανές ότι το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν έχει «επιβιώσει» από τους βομβαρδισμούς ΗΠΑ και Ισραήλ και αποτελεί το μεγαλύτερο «αγκάθι» μεταξύ των διαπραγματευτών που τη δεδομένη χρονική στιγμή απέχουν, όχι μόνο ως προς το περιεχόμενο αυτό καθαυτό, αλλά και ως προς τον τρόπο που θα επιτευχθεί μια πιθανή συμφωνία.

Αμετακίνητη στις θέσεις της η Τεχεράνη

Ενδεικτικό των σκληρών διαπραγματεύσεων που έγιναν και που ενδεχομένως να συνεχιστούν σε ένα δεύτερο κύκλο συνομιλιών, είναι το κλίμα που περνάει το Ιράν μέσω των αξιωματούχων του.

Ο Ιρανός πρόεδρος, Μασούντ Πεζεσκιάν, εξέδωσε μια σύντομη δήλωση στο X, σχολιάζοντας πως: «Εάν η αμερικανική κυβέρνηση εγκαταλείψει τον ολοκληρωτισμό της και σεβαστεί τα δικαιώματα του ιρανικού έθνους, σίγουρα θα βρεθούν τρόποι για την επίτευξη συμφωνίας. Επαινώ τα μέλη της διαπραγματευτικής ομάδας, ειδικά τον αγαπητό μου αδελφό κ. Δρ. Γκαλιμπάφ, και τους λέω ”Ο Θεός να σας δώσει δύναμη”».

Ο ίδιος ο πρόεδρος του ιρανικού κοινοβουλίου σημείωσε πως «Το Ιράν ανέλαβε πολύ καλές πρωτοβουλίες για να δείξει καλή θέληση στις συνομιλίες με τις Ηνωμένες Πολιτείες, οι οποίες οδήγησαν σε πρόοδο στις διαπραγματεύσεις», όμως ο Γκαλιμπάφ παράλληλα… γείωσε τις απειλές Τραμπ λέγοντας πως:

«Οι απειλές του προέδρου των ΗΠΑ δεν έχουν καμία επίδραση στον ιρανικό λαό. Αν πολεμήσετε, θα πολεμήσουμε, και αν προσεγγίσετε με λογική, θα ανταποκριθούμε με λογική».

Μάλιστα, ο αρχηγός του ναυτικού του Ιράν, Σαχράμ Ιρανί, χαρακτήρισε την Κυριακή «γελοία» την απειλή Τραμπ για αποκλεισμό των Στενών του Ορμούζ.

«Καυτό» επεισόδιο με Αμερικανικό αντιτορπιλικό

Ωστόσο η στιγμή που η ιδιαίτερα εύθραυστη εκεχειρία που ακόμη κρατεί, δοκιμάστηκε περισσότερο το απόγευμα της Κυριακής, όταν οι «Φρουροί της Επανάστασης» του Ιράν απείλησαν να ανοίξουν πυρ εναντίον αμερικανικού αντιτορπιλικού, δίνοντας εντολή στο πλοίο να αλλάξει πορεία.

Συγκεκριμέμα, οι Φρουροί εξέδωσαν προειδοποίηση προς το αμερικανικό πολεμικό πλοίο, ζητώντας του να αλλάξει πορεία και να απομακρυνθεί από την περιοχή. Το συμβάν καταγράφηκε και μεταδόθηκε από ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης και αναπαράχθηκε διεθνώς.

Στο βίντεο, αξιωματικός των Φρουρών απευθύνει προειδοποίηση στο USS Frank E. Petersen Jr., ζητώντας άμεση αλλαγή πορείας και επιστροφή προς τον Ινδικό Ωκεανό, υποστηρίζοντας ότι η παρουσία του πλοίου είναι ανεπιθύμητη.

«Πολεμικό πλοίο 121. Εδώ σταθμός του Ναυτικού της Sepah (IRGC). Πρέπει να αλλάξετε πορεία και να επιστρέψετε αμέσως στον Ινδικό Ωκεανό. Αν δεν υπακούσετε στη διαταγή μου, θα γίνετε στόχος».

Από την πλευρά του, το αμερικανικό πλήρωμα απαντά ότι η διέλευση πραγματοποιείται σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο.

«Θα παγιδευτείτε στη θανατηφόρα δίνη του Ορμούζ»

Παράλληλα, άμεση ήταν η απάντηση των «Φρουρών» στις απειλές Τραμπ, προειδοποιώντας τον Αμερικανό πρόεδρο ότι «…οποιαδήποτε λανθασμένη εκτίμηση ή εχθρική κίνηση» στο Ορμούζ θα παγιδεύσει τις ΗΠΑ «σε θανατηφόρα δίνη στα Στενά», σύμφωνα με το ημιεπίσημο ιρανικό πρακτορείο ειδήσεων Tasnim.

«Όλη η κυκλοφορία (…) είναι πλήρως υπό τον έλεγχο των ενόπλων δυνάμεων», ανακοίνωσε η ναυτική διοίκηση των Φρουρών με μήνυμα που δημοσιοποίησε μέσω του X, μετά την ανακοίνωση Τραμπ για αμερικανικό ναυτικό αποκλεισμό των στενών.

Η ιρανική πλευρά φέρεται να εκδίδει «τελευταία προειδοποίηση», ενώ παράλληλα απειλεί και άλλα πλοία στην περιοχή να διατηρήσουν απόσταση.

Ο IDF προετοιμάζεται για νέα σύγκρουση με το Ιράν

Με βάση όσα φαίνεται να έχουν διαρρεύσει από κύκλους της ισραηλινής άμυνας, τα τρία μεγάλα εβραϊκά τηλεοπτικά δίκτυα μεταδίδουν ότι οι IDF προετοιμάζονται για πιθανή αναζωπύρωση της σύγκρουσης με το Ιράν, καθώς οι συνομιλίες για εκεχειρία μεταξύ ΗΠΑ και Ισλαμικής Δημοκρατίας φαίνεται να καταρρέουν.

Νωρίτερα σήμερα, το ειδησεογραφικό πρακτορείο Ynet ανέφερε ότι ο Αρχηγός του Γενικού Επιτελείου των IDF, αντιστράτηγος Εϊάλ Ζαμίρ, έδωσε εντολή για μετάβαση σε «κατάσταση αυξημένης ετοιμότητας» και για προετοιμασία ενδεχόμενης επανέναρξης των εχθροπραξιών με το Ιράν.

Το Channel 12 μετέδωσε, χωρίς να επικαλείται πηγές, ότι οι IDF δεν προετοιμάζονται μόνο για πιθανή επανέναρξη των συγκρούσεων με το Ιράν, αλλά και για το ενδεχόμενο ιρανικού αιφνιδιαστικού πλήγματος κατά του Ισραήλ.

Την ίδια ώρα, ο δημόσιος ραδιοτηλεοπτικός φορέας Kan επικαλείται «ανώτερο αξιωματούχο της άμυνας», ο οποίος φέρεται να δήλωσε ότι «το Ισραήλ ενδιαφέρεται για την επανέναρξη του πολέμου με το Ιράν», υποστηρίζοντας ότι η σύγκρουση έληξε «πολύ νωρίς, χωρίς επαρκή πίεση προς το Ιράν στο ζήτημα του πυρηνικού προγράμματος και των βαλλιστικών πυραύλων».

«Πάτησε» Λίβανο ο Νετανιάχου

«Ο πόλεμος συνεχίζεται, ακόμη και εντός της ζώνης ασφαλείας στο Λίβανο», δήλωσε ο Μπενιαμίν Νετανιάχου ο οποίος εισήλθε την Κυριακή στο νότιο Λίβανο για να πραγματοποιήσει επιτόπια αξιολόγηση της κατάστασης στα εδάφη που έχει καταλάβει το Ισραήλ.

Στο βίντεο που δημοσίευσε το γραφείο του, ο Νετανιάχου εμφανίζεται να φοράει αλεξίσφαιρο γιλέκο και να περιβάλλεται από μασκοφόρους στρατιώτες.

«Αυτό που βλέπουμε είναι ότι έχουμε αποτρέψει την απειλή εισβολής από το Λίβανο μέσω αυτής της ζώνης ασφαλείας», είπε, προσθέτοντας ότι τον συνόδευε ο υπουργός Άμυνας Ισραέλ Κατζ. Παρών και ο αρχηγός του Γενικού Επιτελείου των Ισραηλινών Ενόπλων Δυνάμεων, υποστράτηγος Εγιάλ Ζαμίρ.

Η σπάνια αυτή επίσκεψη σηματοδοτεί την πρώτη φορά που ο Ισραηλινός πρωθυπουργός εισέρχεται στον Λίβανο από την έναρξη του πολέμου με το Ιράν, και πραγματοποιείται μόλις δύο ημέρες πριν από τις προγραμματισμένες άμεσες συνομιλίες μεταξύ Ισραήλ και Λιβάνου στην Ουάσινγκτον.