Οι αστροναύτες της Artemis II θα επιχειρήσουν να αναπαραστήσουν μια ιστορική φωτογραφία του Apollo 8

Την παραμονή των Χριστουγέννων του 1968, το πλήρωμα της αποστολής Apollo 8 της NASA τράβηξε τη φωτογραφία Earthrise, ίσως την πιο εμβληματική εικόνα που έχει τραβηχτεί ποτέ από το Διάστημα. Περισσότερα από 57 χρόνια αργότερα, οι αστροναύτες της αποστολής Artemis II ετοιμάζονται να επιχειρήσουν κάτι παρόμοιο κατά το πέρασμά τους γύρω από τη Σελήνη.

Η αποστολή θα πραγματοποιήσει το πέρασμά της από τη σκοτεινή πλευρά της Σελήνης από το βράδυ της Δευτέρας 6 Απριλίου έως τα ξημερώματα της Τρίτης 7 Απριλίου (ώρα Ελλάδας). Σε αντίθεση με το Apollo 8, που είχε τεθεί σε σεληνιακή τροχιά και πραγματοποίησε 10 περιφορές, το Artemis II θα κάνει μία μόνο διέλευση, χωρίς να εισέλθει σε τροχιά, σε ύψος που θα κυμαίνεται περίπου από 6.430 έως 9.650 χιλιόμετρα πάνω από την επιφάνεια, αναφέρει το Space.com.

Μια νέα, συμβολική εικόνα

Στόχος του πληρώματος είναι να αποτυπώσει μια νέα εκδοχή του Earthrise, δηλαδή της Γης που ανατέλλει πάνω από τον σεληνιακό ορίζοντα, με την ελπίδα ότι και αυτή η εικόνα θα αποκτήσει έναν ανάλογο συμβολισμό με εκείνον της φωτογραφίας του 1968. Η αρχική εικόνα δεν είχε μόνο αισθητική αξία. Ανέδειξε με εντυπωσιακό τρόπο τη μικρότητα και την ευθραυστότητα της Γης μέσα στο απέραντο σκοτάδι του Διαστήματος και, σε μια εποχή πολέμου και ανόδου της περιβαλλοντικής ανησυχίας, μετατράπηκε σε σύμβολο του αντιπολεμικού και οικολογικού κινήματος.

Η περίφημη φωτογραφία του Apollo 8, ωστόσο, προέκυψε απρόοπτα, εκτός προγράμματος. Κατά την τέταρτη περιφορά γύρω από τη Σελήνη, καθώς το σκάφος αναδυόταν από την αθέατη πλευρά, ο Μπιλ Άντες εντόπισε από το παράθυρο τη Γη να υψώνεται πάνω από το σεληνιακό τοπίο. Είχε μαζί του μια φωτογραφική μηχανή Hasselblad με τηλεφακό 250 mm και τη σήκωσε για να τραβήξει φωτογραφία.

«Έι, μην το τραβάς αυτό – δεν είναι στο πρόγραμμα», του είπε ο διοικητής της αποστολής Φρανκ Μπόρμαν. Αν και ο Μπόρμαν αστειευόταν, αυτό έδειχνε πόσο αυστηρά προγραμματισμένα ήταν όλα όσα έκαναν στην αποστολή.

Ο Άντερς συνειδητοποίησε ότι είχε ένα ρολό ασπρόμαυρου φιλμ στη φωτογραφική μηχανή. Γρήγορα ζήτησε από τον πιλότο του σκάφους Τζιμ Λόβελ το έγχρωμο φιλμ και, αλλάζοντας παράθυρο για να έχει καλύτερη θέα, τράβηξε τη φωτογραφία που έγινε γνωστή ως Earthrise.

Ένα πέρασμα για δύο λήψεις

Αυτή τη φορά, τίποτε δεν αφήνεται στην τύχη. Οι αστροναύτες της Artemis II θα προσπαθήσουν όχι μόνο να φωτογραφίσουν το Earthrise, αλλά και το Earthset, δηλαδή τη στιγμή που η Γη θα χαμηλώνει προς τον ορίζοντα και θα χάνεται πίσω από το χείλος της Σελήνης στην αρχή της 45λεπτης διέλευσης από τη μακρινή πλευρά. Το διαθέσιμο χρονικό παράθυρο θα είναι πολύ μικρό, καθώς θα έχουν μόλις λίγα λεπτά για να πετύχουν τις λήψεις.

Οι εικόνες που θα καταγραφούν δεν θα μοιάζουν ακριβώς με εκείνες του Apollo 8. Το 1968, το διαστημόπλοιο πετούσε μόλις 97 χιλιόμετρα πάνω από τη σεληνιακή επιφάνεια, ενώ τώρα η κάψουλα Orion θα βρίσκεται έως και 100 φορές ψηλότερα. Επιπλέον, οι αστροναύτες θα χρησιμοποιήσουν σύγχρονες ψηφιακές κάμερες Nikon D5, με πολύ μεγαλύτερες δυνατότητες από τις Hasselblad της εποχής του Apollo.

Μια άλλη βασική μεταβλητή είναι το πώς θα φωτίζεται η επιφάνεια της Σελήνης εκείνη τη στιγμή, κάτι που εξαρτάται από το πότε ακριβώς θα φτάσει η Artemis ΙΙ στη Σελήνη. Ο Άντερς τράβηξε τη φωτογραφία Earthrise πάνω από μια σεληνιακή επιφάνεια λουσμένη στο φως του ήλιου, αλλά αυτό δεν θα ισχύει για την Artemis II, καθώς η μακρινή πλευρά θα είναι μόνο εν μέρει φωτισμένη. Σύμφωνα με τη NASA, αυτό μπορεί να αποδειχθεί πλεονέκτημα, επειδή οι σκιές θα αναδεικνύουν καλύτερα το ανάγλυφο, τις κορυφογραμμές, τις πλαγιές και τα χείλη των κρατήρων.

Η αρχική εικόνα Earthrise είχε τέτοια επιρροή εν μέρει λόγω των συνθηκών που επικρατούσαν στη Γη τη στιγμή που τραβήχτηκε. Η Artemis ΙΙ πετά επίσης σε μια εποχή πολέμου και περιβαλλοντικών κινδύνων, με έντονες εντάσεις σε όλο τον κόσμο. Μπορούμε μόνο να ελπίζουμε ότι μια νέα εικόνα της ανατολής της Γης θα αποτελέσει μια επίκαιρη υπενθύμιση ότι όλοι ζούμε μαζί σε έναν μοναδικό, εύθραυστο πλανήτη.